پرسشنامه استاندارد چیست؟

پرسشنامه به عنوان یکی از مفیدترین ابزارهای پژوهش برای اولین بار در سال 1838 میلادی توسط جامعه آماری لندن توسعه یافته اند (منبع) و امروزه انواع این پرسشنامه ها در دسترس همگان قرار دارند. اما شما به عنوان یک پژوهشگر باید پرسشنامه استاندارد را به خوبی بشناسید و تفاوت آن را با پرسشنامه غیراستاندارد تشخیص دهید.

بیشتر بخوانید: چگونه پرسشنامه آنلاین بسازیم؟

هر پژوهشگری در ابتدای مطالعه خود تعیین می کند که از چه نوع پرسشنامه ای استفاده کرده است. اما بانک دانش ابتدا تعریف پرسشنامه را ارائه کرده و سپس به تعریف پرسشنامه استاندارد و غیراستاندارد می پردازد تا پژوهشگران گرامی بیشتر با این مفاهیم آشنا شوند.

تعریف پرسشنامه

یک پرسشنامه مجموعه ای از پرسش ها (سوالات) است که متناسب با هدف پژوهش مورد استفاده قرار گرفته اند. این سوالات می توانند از نوع کمی یا کیفی باشند. هدف اصلی یک پرسشنامه این است که اطلاعات مورد نیاز خود در مورد پاسخ دهندگان را با استفاده از سوالات اصولی از آن ها بگیرد.

پرسشنامه استاندارد چیست؟

پرسشنامه استاندارد پرسشنامه ای است که روایی و پایایی آن طی یک مطالعه در قالب یک مقاله علمی-پژوهشی با استفاده از معیارهای مناسب تایید شده باشد و طراحی آن هدفمند باشد. بنابراین پرسشنامه ای که به تازگی طراحی شده و توسط یک پژوهش معتبر بررسی نشده باشد، استاندارد محسوب نمی شود.

پرسشنامه غیراستاندارد چیست؟

پرسشنامه غیراستاندارد (محقق-ساخته) پرسشنامه ای است که شما به عنوان یک محقق با توجه به نیازها و اهداف خود طراحی کرده اید ولی روایی و پایایی آن توسط پژوهش معتبری بررسی نشده است. به این دلیل که ممکن است پرسشنامه شما دقت، حساسیت و ثبات مورد انتظار را نداشته باشد، آن را پرسشنامه غیراستاندارد نامیده اند.

انواع پرسشنامه های استاندارد کدامند؟

انواع پرسشنامه های استاندارد از نظر نوع سوالات به سه دسته کلی تقسیم بندی شده اند:

1- پرسشنامه با سوالات پاسخ بسته

در این نوع سوالات، شما تعدادی گزینه را در اختیار پاسخ دهنده قرار می دهید و او باید یکی از گزینه ها را انتخاب کند. گزینه های بله و خیر، زن یا مرد، مجرد یا متاهل و … از جمله سوالاتی هستند که به صورت بسته ارائه شده اند.

2- پرسشنامه با سوالات پاسخ باز

این سوالات به گونه ای مطرح شده اند که پاسخ دهنده به دلخواه هر پاسخی را می تواند به سوال بدهد. این پرسشنامه ها رایج نیستند مگر در زمینه های خاص.

3- پرسشنامه با سوالات دارای انتهای باز

گاهی با سوالاتی مواجه می شویم که انتهای آن ها با نقطه چین خالی گذاشته شده و ما باید آن ها را تکمیل کنیم. این سوالات را با انتهای باز می نامند.

چرا از پرسشنامه استاندارد استفاده کنیم؟

  • روایی و پایایی قابل قبولی دارد
  • ویژگی های روانسنجی در آن بررسی شده است
  • نتایج حاصل از آن با نتایج قدیمی توسط پژوهشگران دیگر قابل مقایسه است
  • دقت و حساسیت بالایی دارد
  • قابلیت تبدیل داده های خام به رتبه یا مفاهیم در آن ها وجود دارد

با توجه به تعریف پرسشنامه استاندارد و در نظر گرفتن ریسک های استفاده از یک پرسشنامه غیراستاندارد به این نتیجه می رسیم که در هر مطالعه اولویت با استفاده از پرسشنامه های استاندارد است. مگر این که واقعاً به این نتیجه برسید که برای موضوع شما پرسشنامه استاندارد وجود ندارد، آن گاه می توانید یک پرسشنامه برای آن طراحی کنید.

بیشتر بخوانید: چگونه پرسشنامه طراحی کنیم؟

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *