نوشته‌ها

فرضیه اصلی و فرعی چیست؟

فرضیه (Hypothesis) یکی از مهم ترین ابزارهایی است که امروزه در پژوهش ها و مطالعات مختلف به کار می رود. اکثر مطالعات تجربی برای نتیجه گیری در مورد نحوه عملکرد روش یا رویکرد پیشنهادی نیاز به انجام آزمون فرض دارند. حال در هر مطالعه با توجه به نیاز گاهی از فرضیه اصلی و گاهی از فرضیه فرعی استفاده می کنیم که در این مقاله به بررسی این دو نوع فرضیه پرداخته ایم.

بیشتر بخوانید: فرضیه جهت دار و بدون جهت

با توجه به اهمیت بالای فرضیه و مبحث آزمون فرض آماری در مطالعات امروزی، بانک دانش پس از ارائه یک تعریف واضح از فرضیه، به بررسی انواع آن پرداخته و خصوصیات هر یک را به شما معرفی کرده است.

فرضیه چیست؟

هرگونه توضیح یا توجیه پیشنهادی برای یک رخداد یا پدیده را یک فرضیه (Hypothesis) می نامند. یک فرضیه در واقع یک حدس منطقی و بر پایه تجربه پژوهش گر در مورد پدیده های گوناگون می باشد. در علوم مختلف از فرضیه استفاده شده است و همه مطالعات نیاز دارند که برای سنجش درست یا نادرست بودن فرضیه از آزمون فرض استفاده کنند. معمولاً فرضیه صفر را با H0 و فرضیه مقابل آن را با H1 نشان می دهند.

فرضیه اصلی چیست؟

فرضیه اصلی (Main Hypothesis) در هر پژوهش در واقع همان فرضیه ای است که در نهایت باید آن را آزمون کنیم. همانطور که از نام آن پیداست هدف اصلی و نهایی مطالعه برای بررسی یک پدیده، متغیر، شیء و … می باشد. بنابراین شما در مطالعه خود باید یک فرضیه اصلی را مطرح کنید و برای آزمون کردن آن شاید نیاز به نوشتن چندین فرضیه فرعی داشته باشید.

فرضیه فرعی چیست؟

فرضیه فرعی (Sub-Hypothesis) نیز همانطور که از نام آن بر می آید، تمامی فرضیاتی را که برای آزمون کردن فرضیه اصلی به کار گرفته می شوند شامل می شود. شما ممکن است در مطالعه خود یک فرضیه اصلی و ده فرضیه فرعی داشته باشید. فرضیه اصلی را در همان ابتدای مقاله یا پایان نامه عنوان می کنید و به عنوان مقاله یا پایان نامه نزدیک است اما فرضیه فرعی در ابتدا هر فصل یا بخش مطرح می شود.

تفاوت سوال با فرضیه چیست؟

در واقع تفاوتی از نظر علمی میان سوال با فرضیه وجود ندارد زیرا یک فرضیه می تواند یک سوال باشد و برعکس. یعنی گاهی شما با توجه به نیاز، باید فرضیه خود را به صورت یک سوال مطرح کنید و گاهاً در درون مطالعه سوالی را مطرح می کنید و همین سوال نیاز به آزمون کردن دارد و عملاً یک فرضیه به شما می رود.

مثال:

فرضیه: رابطه بین عملکرد سازمانی با بهره وری کارکنان

سوال: آیا میان عملکرد سازمانی و بهره وری کارکنان در سازمان رابطه معناداری وجود دارد؟

هر فرضیه با توجه به کاربرد و نیاز شما در پایان نامه یا مقاله، به شکل مشخصی به کار می رود. همانطور که در مثال بالا مشاهده می کنید، فرضیه با سوال هیچ تفاوتی از نظر علمی ندارد ولی گاهی شما دوست دارید فرضیه شما شکل سوالی نداشته باشد و به این صورت شکل رسمی تری به خود می گیرد.

بیشتر بخوانید: انواع متغیر در روش تحقیق

جدیدترین موضوعات پایان نامه در حوزه طرحواره درمانی

طرحواره درمانی (Schema Therapy) در واقع ترکیبی از روش های درمانی قبل از خودش می باشد و به منظور درمان اختلالات شخصیتی و اختلالات مزمن به کار گرفته می شود. معمولاً بیمارانی که از درمان های قدیمی تر نتیجه نگرفته اند تحت این درمان قرار می گیرند. در این مقاله جدیدترین موضوعات پایان نامه در حوزه طرحواره درمانی را به شما معرفی می کنیم.

بیشتر بخوانید: جدیدترین موضوعات پایان نامه در حوزه ذهن آگاهی

بنابر تعریف، طرحواره خود یک الگوی سازمان یافته و منظم از تفکر و رفتار است و می توان آن را به عنوان یک چارچوب ذهنی از ایده های از پیش شکل گرفته تعریف کرد. اما نوشتن پایان نامه در این حوزه از جذابیت خاصی برخوردار است زیرا به صورت مستقیم با بیماران سر و کار دارد. در ادامه چند موضوع جدید را در این حوزه معرفی می کنیم.

جدیدترین موضوعات پایان نامه در حوزه طرحواره درمانی

1- بررسی تاثیر طرحواره درمانی عاطفی گروهی بر روی علائم اضطراب اجتماعی در میان گروهی از افراد (دلخواه)

انتخاب گروه یا همان نمونه بستگی به شما دارد، اما استفاده از این روش دارای اصولی است که باید رعایت کنید. به عنوان مثال شما باید از روش پیش آزمون و پس آزمون استفاده کنید تا تاثیر روش طرحواره درمانی عاطفی گروهی را بر روی بیماران به وضوح مشاهده کنید. همچنین استفاده از روش های آماری دیگر نیز ممکن است به شما در حین نوشتن فصل چهارم پایان نامه کمک کنند.

2- بررسی تاثیر طرحواره درمانی بر روی درمان اختلال استرس پس از سانحه

اختلال استرس پس از سانحه (PTSD) می تواند تاثیر بسیار پیچیده و عجیبی را بر روی شخصیت افراد داشته باشد و آن ها را در معرض بیماری های روانشناختی مختلف قراد دهد. شما می توانید برای نوشتن یک پایان نامه جذاب و جدید در زمینه طرحواره درمانی، تاثیر روش طرحواره درمانی را بر روی درمان این اختلال آزمون کنید و نتایج خود را تفسیر نمایید.

3- بررسی تاثیر طرحواره درمانی بر روی افراد سالخورده مبتلا به اختلال شخصیت مرزی در ایران

مشابه این مطالعه البته با کمی اختلاف در کشورهای دیگر انجام شده است اما در ایران چنین مطالعه ای هنوز انجام نشده بنابراین شما می توانید به عنوان اولین نفر در خاورمیانه، تاثیر طرحواره درمانی را بر روی افراد سالخورده ای که مبتلا به اختلال شخصیت مرزی (BPD) هستند با استفاده از روش های مقایسه آماری بررسی کنید و نتیجه آن را در قالب یک پایان نامه گزارش کنید.

انتخاب موضوع در زمینه طرحواره درمانی یک چالش نیست زیرا بسیاری از موضوعات را در این زمینه می توان پیشنهاد کرد. چالش اصلی نحوه انجام و میزان شدنی بودن مسئله مطرح شده در این زمینه است. یعنی موضوع شما باید از نظر آماری قابل انجام باشد و کمی خلاقیت در عنوان آن به کار رفته باشد.

بیشتر بخوانید: جدیدترین موضوعات پایان نامه روانشناسی بالینی

جدیدترین موضوعات پایان نامه روانشناسی سلامت

روانشناسی سلامت یکی از پرطرفدارترین گرایش های روانشناسی است. به همین دلیل ما در بانک دانش قصد داریم در این مقاله بهترین و جدیدترین موضوعات پایان نامه روانشناسی سلامت را در اختیار شما مخاطبان عزیز قرار دهیم. همچنین در مورد هر موضوع مختصری توضیح می دهیم تا شما را در امر نحوه انجام دادن پایان نامه بر اساس این موضوعات نیز یاری کرده باشیم.

بیشتر بخوانید: جدیدترین موضوعات پایان نامه روانشناسی سیاسی

روانشناسی و سلامت دو شاخه بسیار مهم در پژوهش ها هستند اما ترکیب آن دو یعنی روانشناسی سلامت دارای اهمیت بسیار ویژه ای می باشد. اگر به پایان نامه ها و مقالات انجام شده در این زمینه نگاه کنید به کاربردی بودن و اهمیت بالای این رشته پی خواهید برد. در این جا تعدادی از این موضوعات را به شما معرفی خواهیم کرد.

جدیدترین موضوعات پایان نامه روانشناسی سلامت

1- بررسی تاثیر تکنیک های مدیریت استرس و روش های ریلکسیشن بر روی بیماران مبتلا به درد مزمن

این موضوع بسیار جذاب و جدید به نظر می رسد. به همین دلیل آن را به عنوان اولین موضوع پیشنهاد به شما معرفی کردیم. پی بردن به میزان تاثیر این تکنیک ها و روش ها و همچنین مقایسه این روش های غیر دارویی با روش های دارویی برای مدیریت کردن و کاهش درد خود از اهمیت بسیار بالایی در این حوزه برخوردار است. توصیه ما استفاده از ابزارهای آماری برای نتیجه گیری است.

2- بررسی رویکردهای درمان روحی روانی افرادی که یک رویداد بسیار بد را تجربه کرده اند

شاید روش های موجود برای التیام افرادی که یک تجربه بد را داشته اند محدود می باشند و یا این که تاثیر کافی را ندارند. شما می توانید روش های روانشناسی مختلف را برای درمان این افراد پیشنهاد کنید و نتیجه آن را با استفاده از یک مطالعه طولی بر روی این افراد، به صورت یک گزارش آماری تجزیه و تحلیل کنید. هدف اصلی از انجام این پایان نامه، به دست آوردن یک درمان بلند-مدت برای این افراد است.

3- بررسی تاثیر عاطفی، روانی و اجتماعی پرستاری کردن از بیماران در افراد

بسیاری از افراد در جامعه وجود دارند که به علت بیماری نیاز به یک پرستار دارند. حال این پرستار ممکن است یکی از اعضای خانواده آن ها باشد. به عنوان مثال، والدین سالخورده، افراد مبتلا به ایدز یا افراد مبتلا به آلزایمر برای ادامه زندگی نیاز به پرستار دارند. حال بررسی تاثیر روانی، اجتماعی و عاطفی پرستاری کردن از این افراد بر روی این پرستار یک موضوع جالب برای پایان نامه می باشد.

هر یک از این موضوعات باید به خوبی مورد بررسی قرار بگیرند زیرا ممکن است ابزار (پرسشنامه) مناسبی هنوز برای تجزیه و تحلیل کردن نتایج تعدادی از این موضوعات جدید وجود نداشته باشد یا اگر باشد هم روایی و پایایی لازم را نداشته باشند، بنابراین موضوع پایان نامه خود را با مشورت استاد راهنما و مشاور خود انتخاب کنید.

بیشتر بخوانید: جدیدترین موضوعات پایان نامه روانشناسی مثبت گرا