نوشته‌ها

چگونه جامعه آماری پژوهش را تعیین کنیم؟

منظور از جامعه آماری پژوهش تمامی افراد، اشیاء و پدیده هایی را شامل می شود که شما به عنوان یک پژوهشگر می خواهید در مورد آن ها استدلال کنید و نتایج مطالعه خود را به همه آن ها تعمیم دهید. هر جامعه آماری پژوهش دارای یک یا چندین صفت است. مثلاً، در بررسی قد دانش آموزان دبیرستان دخترانه، کل دانش آموزان یک جامعه آماری برای پژوهش محسوب می شوند.

بیشتر بخوانید: انواع متغیر در روش تحقیق

برای انتخاب جامعه آماری پژوهش شما نیاز به مهارت های پایه آماری خواهید داشت اما اگر این مهارت ها را ندارید، بهتر است محافظه کارانه عمل کنید و برای انتخاب صحیح این جامعه آماری از مراحل زیر کمک بگیرید. واقعیت این است که انتخاب جامعه آماری پژوهش چندین وجه مهم دارد که باید آن ها را در نظر داشته باشید که در ادامه به آن ها اشاره کرده ایم. قبل از هر چیز جامعه آماری و نمونه آماری را تعریف می کنیم.

جامعه آماری

جامعه آماری (Statistical Population) شامل مجموعه تمامی افراد، اشیاء و رویدادهایی است که دارای یک یا چند صفت و ویژگی مشترک باشند. حال تعداد اعضای جامعه آماری را اندازه (حجم) جامعه گویند و آن را با حرف بزرگ N نشان می دهند.

مثال: جامعه دانشجویان دانشگاه تهران

نمونه آماری

نمونه آماری (Statistical Sample) یک گروه یا مجموعه کوچک تر از جامعه آماری است که طبق قوانین و اصول مشخصی انتخاب می شود تا بتوانیم بعد از تجزیه و تحلیل آن، نتایج مربوطه را به کل جامعه آماری تعمیم دهیم. تعداد اعضای نمونه آماری را با حرف کوچک n نشان می دهند.

مثال: دانشجویان رشته آمار دانشگاه تهران

چگونه جامعه آماری پژوهش را انتخاب کنیم؟

برای انتخاب جامعه آماری پژوهش نکات زیر را رعایت کنید:

1- انواع مختلف داده ها را به خوبی بشناسید

یکی از مهم ترین عواملی که باید در انتخاب جامعه آماری پژوهش در نظر داشته باشید، نوع داده هاست. شما باید با توجه به آزمون آماری و روش مورد نظر خود جهت به دست آوردن حجم نمونه، جامعه آماری خود را انتخاب کنید. مثلاً اگر هدف شما بررسی قد دانش آموزان دبیرستان امام (ره) باشد، باید جامعه آماری شما دانش آموزان دبیرستان باشند.

2- در دسترس بودن جامعه را ملاک انتخاب قرار دهید

بدون شک جامعه آماری پژوهش شما باید در دسترس شما باشد تا بتوانید بعد از انتخاب جامعه، نمونه های تصادفی از آن برگزینید و بر روی آن ها مطالعه انجام دهید. بنابراین زمانی که می خواهید جامعه را انتخاب کنید همواره شدنی بودن و منطق این کار را بسنجید.

3- جامعه آماری را به صورت هدفمند انتخاب کنید

هر پژوهشگری با توجه به نیاز پژوهشی خود باید یک جامعه آماری را برگزیند اما برای این انتخاب باید با دقت عمل کند زیرا اگر در تشخیص این جامعه آماری کمی اشتباه کند، نتایج مربوط به نمونه گیری و تحلیل آینده نیز مختل خواهند شد. بنابراین جامعه آماری باید تناسب معناداری با اهداف پژوهش داشته باشد.

به طور کلی شما هر جامعه ای را می توانید برای مطالعه خود براساس معیارهای یاد شده انتخاب کنید، اما باید در نظر داشته باشید این انتخاب را به گونه ای انجام دهید که نمونه گیری از جامعه آماری برای شما امکان پذیر باشد. به طور کلی مرحله بعد از انتخاب جامعه، یعنی نمونه گیری آماری، بخش مهم تر پژوهش شماست.

بیشتر بخوانید: چگونه یک مقاله مروری بنویسیم؟

نمونه پیشینه تحقیق در پروپوزال

پیشینه تحقیق در واقع خلاصه ای از تمامی مطالعات مهمی است که تا کنون در زمینه مورد نظر شما به انجام رسیده اند. در بخش پیشینه تحقیق شما باید در مورد نظریه ها و مدل های اصلی به کار برده شده در تحقیق و حتی کارهای پیشین بحث کنید. مهم ترین وظیفه شما در نوشتن پیشینه تحقیق این است که یک ارتباط منطقی میان آنچه انجام شده و آنچه قصد انجام آن را دارید، ایجاد نمایید.

بیشتر بخوانید: مولفه در روش تحقیق چیست؟

پیشینه تحقیق یا همان مرور ادبیات باید طولانی ترین و اولین بخش از هر مطالعه پژوهشی باشد. با توجه به اهمیت بالایی که پیشینه تحقیق در تعیین اعتبار علمی پروپوزال و در نتیجه پایان نامه شما دارد، در این مقاله قصد دارید یک نمونه از پیشینه تحقیق در پروپوزال را برای شما بنویسیم تا بیشتر با چارچوب آن آشنا شوید.

نمونه پیشینه تحقیق در پروپوزال

در این مثال قصد داریم یک نمونه واقعی و مختصر از پیشینه تحقیق در پروپوزال را به همراه بیان اهداف پژوهش به شما معرفی کنیم تا با نحوه نوشتن آن آشنا شوید.

اهداف پژوهش

هدف از مطالعه بررسی و ارزیابی میزان رضایت کاربران حمل‌ و نقل عمومی و عوامل مؤثر بر آن است. نتایج این مطالعه، امکان کمک به سیاست گذاران بخش حمل ‌و نقل عمومی می ‌دهد تا  برای برنامه ریزی و طرح ریزی سیاست گذاری های آینده جهت حفظ سهم حمل ‌و نقل عمومی از طریق افزایش رضایت کاربران اقدامات لازم را انجام دهند. ضمناً معیاری برای ارزیابی عملکرد شرکت های خصوصی از نظر کیفیت خدمت‌رسانی فراهم می‌کند.

پیشینه تحقیق

کیفیت خدمات حمل ‏و نقل از جنبه های مؤثر بر استفاده کاربر از حمل ‌و نقل عمومی است. کاربری که دارای تجربه خوبی از حمل ‏و نقل عمومی است تمایل بیشتری برای استفاده از خدمات حمل ‏و نقل عمومی دارد، درحالی‌که کاربری که با مشکلاتی در زمینه حمل‌ و نقل مواجه است تمایل کمتری به استفاده از حمل‌ و نقل عمومی دارد، لذا بهبود خدمات برای حفظ مسافرانِ دائمی حائز اهمیت است. علاوه بر تمامی دلایل ذکرشده، نیاز به خدمات با سطح کیفیت بالا رقابت بین سرویس‌دهنده‌های حمل و نقل را تضمین می‌کند و درنهایت کاربر از خدمات بهبود یافته استفاده می ‌کند. برای رسیدن به این منظور سرویس‌ دهنده ها باید عملکرد خود را بسنجند. رضایت کاربران نشان ‌دهنده‌ معیاری برای سنجش عملکرد سازمان ها بر اساس نیاز کاربران است. بنابراین اندازه گیری رضایت کاربر، ارزیابی کیفیت خدمات را فراهم می ‌کند. کاربران دیدگاه خود را درباره خدمات توسط پرسشنامه های رضایت کاربران اعلام می ‌کنند. جنبه هایی که به ‌طور کلی خدمات حمل و نقل را توصیف می‌ کند می تواند ویژگی هایی باشد که به توصیف بهتری از حمل و نقل بپردازد (مثلاً سرفاصله زمانی) و ویژگی‌ هایی که راحت تر قابل ‌اندازه ‌گیری باشد و بیشتر تابع سلیقه کاربر باشد (مثل راحتی). نمونه هایی از تحقیقات اخیر که گزارش شده است، ابولی و مازولا (2010)، انتونیون و ترینپلس (2015) و ایسکی (2003) نام دارند.

 ابولی و مازولا (2010) در مطالعه خود ویژگی ‌های مختلف برای تخمین کیفیت خدمات مورد بررسی قرار داده اند و شاخص ‌های اصلی این خدمات شامل برنامه زمانبندی خدمات و قابلیت اطمینان آن، پوشش خدمات، اطلاعات، راحتی، تمیزی، پاکیزگی و ایمنی و امنیت است. جدیدترین کاری که بر روی زمانبندی ارائه خدمات به مسافران انجام شد، چنگ و همکاران (2017) یک برنامه زمانبندی دقیق ارائه کرده اند. در این مطالعه ما قصد داریم یک مدل جدید و نوین برای بهینه سازی این برنامه ارائه دهیم.

این پیشینه تحقیق با این که مختصر بود، اما نشان دهنده روند صحیح نوشتن یک پیشینه تحقیق برای پروپوزال است. از آنجایی که شما فعلاً برای پروپوزال می نویسید، بنابراین نیاز نیست خیلی در مورد چارچوب آن حساس باشید اما مهم ترین عامل همان منطقی است که این مطالعات مختلف را به هم مرتبط می کند بنابراین به این امر توجه داشته باشید.

بیشتر بخوانید: چگونه بیان مسئله کنیم؟

چگونه فصل دوم پایان نامه را بنویسیم؟

فصل دوم پایان نامه شامل نتایج به دست آمده حاصل از مطالعات قبلی در مورد موضوع مورد بررسی می باشد. از جمله منابعی که باید در فصل دوم پایان نامه بررسی کنید می توان به کتاب ها، مقالات، گزارشات علمی و پایان نامه های قبلی اشاره کرد. با توجه به اهمیت بالایی که فصل دوم پایان نامه در تعیین کیفیت مطالعه شما دارد، رعایت چارچوب و نظم در نوشتن آن در این مقاله مورد بررسی قرار گرفته است.

بیشتر بخوانید: انتخاب موضوع از مقاله بیس

فصل دوم پایان نامه همان تاریخچه پژوهشی یا مرور ادبیات پژوهش می باشد بنابراین شما به عنوان یک پژوهشگر باید این مطالب را شناسایی، دسته بندی و در نهایت تجزیه و تحلیل کنید و همچنین ارتباط کارهای قبلی را با عنوان پایان نامه خود توجیه نمایید. قبل از پرداختن به موضوع نوشتن فصل دو پایان نامه، ابتدا نوع این ارتباط را بررسی می کنیم.

انواع پژوهش های پیشین از نظر ارتباط با موضوع پایان نامه

این پژوهش ها باید با موضوع پایان نامه شما ارتباط منطقی و علمی داشته باشند، اما نوع این ارتباط دو حالت دارد:

1- ارتباط مستقیم با عنوان پایان نامه

2- ارتباط غیر مستقیم با عنوان پایان نامه

علاوه بر رعایت این دو نکته، باید در نظر داشته باشید پژوهش هایی را در این فصل بگنجانید که بیشترین ارتباط را با موضوع شما داشته باشند، به روز باشند و از نظر منابع علمی غنی باشند. در ادامه نحوه نوشتن فصل دوم پایان نامه را مطرح می کنیم.

چگونه فصل دوم پایان نامه را بنویسیم؟

فصل دوم پایان نامه از نظر اصول و چارچوب نوشتن به ترتیب زیر باید نگارش شود:

1- مقدمه

این مقدمه همانطور که از اسم آن پیداست، باید مقدمات مربوط به موضوع پایان نامه شما و هدف نهایی آن را در حدود یک یا نهایتاً دو پاراگراف خلاصه کند. این مقدمه باید به گونه ای نوشته شود که مخاطب را به طور کامل با پایان نامه شما آشنا کند.

2- نوشتن تاریخچه موضوع

در این قسمت باید تمامی نظریه های موجود که به صورت مستقیم و غیر مستقیم با موضوع پایان نامه شما ارتباط دارند را به ترتیب زمان منتشر شدن، بنویسید و در مورد روند تکاملی موضوع بحث کنید.

3- دسته بندی پژوهش های پیشین بر حسب زمان

نکته ای که بسیاری از پژوهشگران نسبت به آن بی توجه هستند و همین موضوع باعث کاهش اعتبار علمی پایان نامه آن ها می شود این است که پژوهش های پیشین را در قسمت مرور ادبیات (فصل دوم) دسته بندی نمی کنند. سعی کنید تمامی منابع مورد نظر را بر اساس معیارهای زیر مرتب کنید:

  • پژوهش های پیشین داخلی
  • پژوهش های پیشین خارجی

به طور کلی از آنجایی که اولویت با مطالعات داخلی است، سعی کنید ابتدا تمامی منابع موجود داخلی را مرور کرده و سپس در صورت عدم کافی بودن منابع، به پژوهش های خارجی که به نوعی با موضوع شما ارتباط دارند مراجعه کنید.

نوشتن فصل دوم پایان نامه یا همان مرور ادبیات پژوهش باعث منظم شدن کار شما شده و نشان می دهد که شما بر اساس یک اصول از پیش تعیین شده پیش می روید. سعی کنید مرور ادبیات را به صورت کامل انجام دهید تا پایان نامه شما یک سیر تکاملی را از ابتدای ظهور موضوع مورد نظر تا به امروز طی کرده باشد.

بیشتر بخوانید: چگونه از پایان نامه مقاله استخراج کنیم؟

انواع متغیر در روش تحقیق

در هر پژوهش، متغیرهایی که شما از آن ها استفاده می کنید با توجه به نقش آن ها در پژوهش، نوع مقیاس اندازه گیری و واحد اندازه گیری می توانند انواع مختلفی داشته باشند. در این مقاله انواع متغیر در روش تحقیق را با در نظر گرفتن نوع و نقش آن ها در هر پژوهش به صورت کامل بررسی کرده و برای رفع ابهام احتمالی، در مورد هر کدام مختصری توضیح خواهیم داد.

بیشتر بخوانید: چگونه از پایان نامه مقاله استخراج کنیم؟

در ادامه این مقاله، با توجه به نوع نقشی که متغیرها در روش تحقیق دارند و واحد اندازه گیری آن ها، چند دسته از آن را معرفی می کنیم و در مورد هر یک توضیح می دهیم تا بیشتر با انواع متغیرها در روش تحقیق آشنا شوید.

انواع متغیرها در روش تحقیق

انواع متغیرها براساس نقش آن ها در پژوهش

1- متغیرهای مستقل

متغیرهایی هستند که پژوهشگر کنترل کامل بر روی آن ها دارد یعنی می تواند تغییراتی را در آن ها ایجاد کند و حتی متغیرهای جدیدی را وارد مطالعه نماید. انتظار پژوهشگر این است که متغیرهای مستقل رابطه معناداری را با متغیرهای وابسته داشته باشند.

2- متغیرهای وابسته

هر تغییری که بر روی متغیر(های) مستقل ایجاد کنیم، بر روی متغیر وابسته نیز تاثیر می گذارد. هدف کلی در پژوهش این است که پژوهشگر تغییرات را روی متغیرهای مستقل اعمال کرده و اثر آن روی متغیر وابسته را بررسی می کند.

انواع متغیرها براساس مقیاس اندازه گیری

1- متغیرهای کیفی

متغیر کیفی متغیری است که قابلیت اندازه گیری ندارند و نمی توان با استفاده از اعداد، مقدار آن ها را نمایش داد. از جمله مثال های مربوط به متغیرهای کیفی می توان به جنس، رنگ و … اشاره کرد.

2- متغیرهای کمی

متغیر کمی متغیری است که از نظر مقدار قابل تغییر بوده و می توانیم مقدار آن را با یک عدد نمایش دهیم. از جمله مثال های مربوط به متغیرهای کمی می توان به متغیرهای قد، وزن و … اشاره نمود.

انواع متغیرها براساس واحد اندازه گیری

1- متغیرهای پیوسته

متغیر پیوسته متغیری است که بین هر دو مقدار آن می توان یک مقدار انتخاب کرد مانند سرعت، زمان، وزن، قد و …

2- متغیرهای گسسته

متغیر گسسته متغیری است که نمی توان هیچ مقداری را بین دو مقدار آن تعیین نمود. متغیرهای گسسته عموماً به شکل تعداد تعریف می شوند. مانند تعداد افراد حاضر در کلاس، تعداد بیماران مبتلا به سرطان و …

انواع متغیرها براساس نوع رابطه

1- متغیرهای تعدیلگر

متغیرهایی هستند که بر روی رابطه میان متغیر وابسته و متغیرهای مستقل تاثیر می گذارند. برای مثال زمانی که قصد بررسی تاثیر انگیزش دانشجویان بر روی یادگیری را داشته باشید و بخواهیم متغیر جنسیت را نیز اعمال کنیم، آنگاه جنسیت نقش تعدیلگر را خواهد داشت.

2- متغیرهای کنترل

گاهی برخی متغیرها تاثیر نامناسب بر روی دیگر متغیرها خواهند داشت. در این موارد از متغیرهایی برای خنثی کردن، متعادل کردن و حتی گاهی از بین بردن اثرات این متغیرها استفاده می کنیم. متغیرهایی که به این روش کنترل شده اند را متغیرهای کنترل می نامند.

شما به عنوان یک پژوهشگر باید با انواع روش متغیرها در روش تحقیق آشنایی کامل داشته باشید تا در صورت نیاز بتوانید از آن ها در مطالعه خود استفاده کرده و نتایج حاصل از کار را تفسیر نمایید. بنابراین قبل از انجام پژوهش مطالعه کامل این متغیرهای پژوهشی را فراموش نکنید.

بیشتر بخوانید: چگونه بیان مسئله بنویسیم؟

چگونه مقاله بیس انتخاب کنیم؟

برای انتخاب یک مقاله بیس همواره یکی از چالش های اصلی شما در دست نداشتن معیارهای دقیق برای انتخاب است. یعنی اگر شما به عنوان یک دانشجو و محقق بدانید که چه استانداردهایی برای انتخاب مقاله بیس دارید، به راحتی با چند جستجوی ساده این مقاله را پیدا می کنید و در نهایت در مرحله انتخاب موضوع از مقاله بیس نیز با مشکل مواجه نخواهید شد.

بیشتر بخوانید: انتخاب موضوع از مقاله بیس

اصلی ترین گام برای شروع نوشتن یک پایان نامه یا پروژه، انتخاب مقاله بیس می باشد چرا که انتخاب درست شما می تواند شما را وارد یک دنیای بی نهایت از ایده ها کند و یک انتخاب اشتباه ممکن است انگیزه شما را برای ادامه کار از شما بگیرد. بنابراین برای انتخاب مقاله بیس از معیارهای زیر پیروی کنید.

چگونه مقاله بیس انتخاب کنیم؟

1- به روز بودن مقاله را سرلوحه کار خود قرار دهید

بدون شک مقالاتی که قدیمی باشند گزینه های خوبی برای شما نخواهند بود. سعی کنید با جستجو کردن در سایت هایی مانند Google Scholar، در بخش سمت چپ سال های 2019 و 2018 را انتخاب کنید تا مقالات جدید در حوزه مورد نظر برای شما نمایش داده شوند.

2- مقاله بیس را از سایت های معتبر انتخاب نمایید

برخی از پایگاه های علمی معتبر برای دانلود مقالات معتبر در دنیا عبارتند از:

  • Elsevier
  • Springer
  • Science Direct
  • JSTOR
  • IEEE
  • Scopus
  • ACM
  • Emerald
  • Cambridge Journals

و بسیاری از سایت های دیگر که گاهاً مقالات را به صورت رایگان در اختیار شما قرار می دهند. در این سایت ها موضوع خود را به صورت کلید واژه یا با استفاده از دسته بندی سایت انتخاب کنید.

3- شدنی بودن موضوع مقاله بیس را در کشور بررسی کنید

گاهی شما یک مقاله را به عنوان مقاله بیس انتخاب می کنید ولی این موضوع را در نظر نمی گیرید که داده های به کار برده شده در این مقاله در کشور نیز قابل جمع آوری هستند یا اصلاً چنین سوژه هایی برای جمع آوری این داده ها در کشور ما وجود دارند یا خیر. در این موارد وقت خود را از دست می دهید و به نتیجه نخواهید رسید بنابراین به این معیار دقت نمایید.

4- چارچوب مقاله را به خوبی بررسی کنید

یک مقاله بیس باید دارای اهداف، مدل مفهومی مشخص، شبیه سازی و نرم افزار و … باشد. اگر مقاله ای چنین خصوصیاتی را داشت می تواند یک مقاله بیس برای کار شما باشد.

5- ابزارهای به کار برده شده در مقاله را بررسی کنید

معیار دیگری که در انتخاب مقاله بیس اهمیت دارد ابزارهای به کار برده شده در مقاله مورد نظر است. برای مثال، گاهی یک مقاله از یک پرسشنامه غیراستاندارد استفاده کرده ولی شما دسترسی به این پرسشنامه ندارید. در این گونه موارد به مشکل خواهید خورد زیرا ابزار مشخصی برای تحلیل در دست ندارید.

مقاله بیس شما تعیین کننده مسیر علمی آینده شما خواهد بود و نحوه انتخاب آن نیز یک عامل تعیین کننده در کیفیت پایان نامه و مقالات بعدی شما می باشد. بنابراین سعی کنید با معیارهای اصولی این مقاله بیس را انتخاب کنید تا در مسیر انجام پروژه یا پایان نامه خود به مشکل نخورید.

بیشتر بخوانید: تفاوت پروپوزال و پایان نامه

فرضیه اصلی و فرعی چیست؟

فرضیه (Hypothesis) یکی از مهم ترین ابزارهایی است که امروزه در پژوهش ها و مطالعات مختلف به کار می رود. اکثر مطالعات تجربی برای نتیجه گیری در مورد نحوه عملکرد روش یا رویکرد پیشنهادی نیاز به انجام آزمون فرض دارند. حال در هر مطالعه با توجه به نیاز گاهی از فرضیه اصلی و گاهی از فرضیه فرعی استفاده می کنیم که در این مقاله به بررسی این دو نوع فرضیه پرداخته ایم.

بیشتر بخوانید: فرضیه جهت دار و بدون جهت

با توجه به اهمیت بالای فرضیه و مبحث آزمون فرض آماری در مطالعات امروزی، بانک دانش پس از ارائه یک تعریف واضح از فرضیه، به بررسی انواع آن پرداخته و خصوصیات هر یک را به شما معرفی کرده است.

فرضیه چیست؟

هرگونه توضیح یا توجیه پیشنهادی برای یک رخداد یا پدیده را یک فرضیه (Hypothesis) می نامند. یک فرضیه در واقع یک حدس منطقی و بر پایه تجربه پژوهش گر در مورد پدیده های گوناگون می باشد. در علوم مختلف از فرضیه استفاده شده است و همه مطالعات نیاز دارند که برای سنجش درست یا نادرست بودن فرضیه از آزمون فرض استفاده کنند. معمولاً فرضیه صفر را با H0 و فرضیه مقابل آن را با H1 نشان می دهند.

فرضیه اصلی چیست؟

فرضیه اصلی (Main Hypothesis) در هر پژوهش در واقع همان فرضیه ای است که در نهایت باید آن را آزمون کنیم. همانطور که از نام آن پیداست هدف اصلی و نهایی مطالعه برای بررسی یک پدیده، متغیر، شیء و … می باشد. بنابراین شما در مطالعه خود باید یک فرضیه اصلی را مطرح کنید و برای آزمون کردن آن شاید نیاز به نوشتن چندین فرضیه فرعی داشته باشید.

فرضیه فرعی چیست؟

فرضیه فرعی (Sub-Hypothesis) نیز همانطور که از نام آن بر می آید، تمامی فرضیاتی را که برای آزمون کردن فرضیه اصلی به کار گرفته می شوند شامل می شود. شما ممکن است در مطالعه خود یک فرضیه اصلی و ده فرضیه فرعی داشته باشید. فرضیه اصلی را در همان ابتدای مقاله یا پایان نامه عنوان می کنید و به عنوان مقاله یا پایان نامه نزدیک است اما فرضیه فرعی در ابتدا هر فصل یا بخش مطرح می شود.

تفاوت سوال با فرضیه چیست؟

در واقع تفاوتی از نظر علمی میان سوال با فرضیه وجود ندارد زیرا یک فرضیه می تواند یک سوال باشد و برعکس. یعنی گاهی شما با توجه به نیاز، باید فرضیه خود را به صورت یک سوال مطرح کنید و گاهاً در درون مطالعه سوالی را مطرح می کنید و همین سوال نیاز به آزمون کردن دارد و عملاً یک فرضیه به شما می رود.

مثال:

فرضیه: رابطه بین عملکرد سازمانی با بهره وری کارکنان

سوال: آیا میان عملکرد سازمانی و بهره وری کارکنان در سازمان رابطه معناداری وجود دارد؟

هر فرضیه با توجه به کاربرد و نیاز شما در پایان نامه یا مقاله، به شکل مشخصی به کار می رود. همانطور که در مثال بالا مشاهده می کنید، فرضیه با سوال هیچ تفاوتی از نظر علمی ندارد ولی گاهی شما دوست دارید فرضیه شما شکل سوالی نداشته باشد و به این صورت شکل رسمی تری به خود می گیرد.

بیشتر بخوانید: انواع متغیر در روش تحقیق

چگونه یک مقاله کنفرانسی بنویسیم؟

مقاله کنفرانسی یکی از راه هایی است که شما با استفاده از آن می توانید توانایی های خود را در زمینه مقاله نویسی و پژوهش محک بزنید. اما برای نوشتن یک مقاله کنفرانسی رعایت کردن برخی نکات و پایبند بودن به چارچوب مقاله نویسی ضروری است. با توجه به این که معیارهای پذیرش مقالات کنفرانسی ضعیف تر از مقالات علمی-پژوهشی و آی اس آی هستند، رعایت همین نکات کفایت می کند.

بیشتر بخوانید: چگونه یک مقاله علمی پژوهشی بنویسیم؟

به طور کلی، رعایت اصول و چارچوب مقاله نویسی برای نوشتن هر نوع مقاله ای از جمله مقاله کنفرانسی ضروری می باشد. در ادامه این مقاله گام های مورد نیاز برای نوشتن یک مقاله کنفرانسی را معرفی کرده و در مورد هر یک مختصری توضیح می دهیم.

چگونه یک مقاله کنفرانسی بنویسیم؟

1- قیدهای مربوط به مقاله کنفرانسی را رعایت کنید

در این جا منظور از قیدهای مقاله کنفرانسی همان تعداد کلمات و تعداد صفحات مجاز برای نوشتن مقاله کنفرانسی است که از سوی سایت کنفرانس تعیین شده اند. از آنجایی که تعداد (حداکثر) صفحات و کلمات برای مقالات کنفرانسی محدود است، حتماً آن را رعایت کنید.

2- نگارش را مطابق با قالب کنفرانس انجام دهید

نوع قلم، اندازه قلم، یک ستونی یا دو ستونی بودن مقاله (طرح بندی صفحه)، نوع مرجع نویسی، نرم افزار مورد نیاز برای نگارش (ورد یا لاتکس) و … همگی از جمله نکات نگارشی هستند که باید رعایت کنید تا مقاله شما شکل و شمایل مورد تایید داشته باشد. توجه داشته باشید که سایت کنفرانس این قالب را به صورت یک فایل برای دانلود در اختیار شما قرار می دهد. توصیه می شود که اگر فرمول های ریاضی زیادی در مقاله شما وجود دارد حتماً از نرم افزار لاتکس برای نگارش استفاده کنید.

3- چارچوب مقاله را رعایت کنید

چارچوب مقاله نویسی برای هر کنفرانسی منحصر به فرد می باشد. بنابراین قالب تهیه شده توسط عوامل کنفرانس تعیین می کند که شما باید بر چه اساسی پیش بروید. معمولاً عنوان، چکیده، مقدمه، روش شناسی، نتایج، بحث و نتیجه گیری و منابع ترتیب کلی مقالات کنفرانسی هستند حال ممکن است یک کنفرانس یکی از این عناوین را جا به جا کرده یا تغییر داده باشد.

4- نوع مقاله خود را تعیین نمایید

در هر کنفرانس مقالات شما به یکی از دو صورت سخنرانی یا پوستر پذیرفته خواهند شد. اگر هدف شما ارائه یک مقاله سخنرانی باشد باید قالب آن را رعایت کنید و به همین صورت اگر قصد ارائه پوستر را دارید، باز هم می توانیم قالب پوستر را از سایت کنفرانس دانلود کنید و مطالب خود را در داخل آن قرار دهید.

5- ویرایش ادبی و ساختاری را فراموش نکنید

یکی از رایج ترین مشکلاتی که در مقالات وجود دارد و باعث رد شدن آن ها توسط داوران می شود، وجود اشتباهات نگارشی و ساختاری در مقاله است. سعی کنید بعد از تکمیل شدن مقاله آن را چند بار مطالعه کنید و علاوه بر ویرایش مشکلات نگارشی و ادبی، از نظر ریاضیات و اصول مقاله نویسی نیز آن را بررسی نمایید.

بیشتر بخوانید: چگونه یک مقاله مروری بنویسیم؟

انتخاب موضوع از مقاله بیس

فرآیند انتخاب موضوع از مقاله بیس در عین حال که بسیار ساده است، دارای حساسیت بالایی از نظر علمی و مسیر انجام تحقیق نیز می باشد و در هنگام انتخاب این موضوع برای پایان نامه باید موارد زیادی را مد نظر قرار دهید. در این مقاله ابتدا به ملزومات و استانداردهای یک مقاله بیس مناسب اشاره می کنیم و سپس عنوان می کنیم که چگونه از این مقاله بیس موضوع انتخاب کنید.

بیشتر بخوانید: چگونه مقاله بیس انتخاب کنیم؟

زمانی که ما می خواهیم از مقاله بیس یک موضوع خوب برای پایان نامه انتخاب کنیم ابتدا باید مطمئن شویم که مقاله بیس ما صلاحیت مورد نیاز را دارد یا خیر. یعنی ابتدا باید موضوع مقاله بیس را بررسی کنیم و چندین ویژگی را در آن ببینیم تا بتوانیم از آن یک موضوع برای پایان نامه انتخاب نماییم.

معیارهای انتخاب موضوع از مقاله بیس

1- موضوع، در بردارنده یک مسئله مهم باشد

اولین معیار برای انتخاب موضوع از مقاله بیس این است که عنوان یا موضوع مقاله بیس یکی از مسائل مهم در رشته و گرایش شما را دنبال کرده و از ارزش علمی خوبی برخوردار باشد. حتماً در نظر داشته باشید که اگر موضوع شما تجربی است، بر روی نمونه های داخلی نیز قابل استفاده باشد.

2- موضوع به روز باشد

شاید مهم ترین و اصلی ترین معیار انتخاب موضوع از مقاله بیس همین مورد باشد. شما زمانی می توانید از مقاله بیس خود یک موضوع ارزشمند برای پایان نامه خود انتخاب کنید که مقاله بیس در مورد یکی از مسائل به روز در دنیا بحث کرده باشد. مقالات قدیمی دیگر جای کار کردن ندارند یا اگر هم داشته باشند، با استقبال مواجه نخواهند شد.

3- مقاله بیس شما باید چارچوب داشته باشد

یکی دیگر از معیارهای انتخاب موضوع از مقاله بیس این است که مقاله بیس شما دارای چارچوب باشد یعنی بیان مسئله، فرضیه سازی، روش تحقیق، مدل مفهومی، اهداف و نتیجه گیری و در نهایت پیشنهادات را داشته باشد. به این طریق شما با مطالعه مقاله بیس به این نتیجه خواهید رسید که چگونه باید از این مقاله، یک موضوع برای پایان نامه خود انتخاب کنید.

4- موضوع با هنجارهای کشور ما تداخل نداشته باشد

دقت کنید که موضوع مقاله بیس با فرهنگ، سیاست و هنجاری جامعه ما تداخلی نداشته باشد و سپس اقدام به انتخاب موضوع از مقاله بیس کنید.

5- به منابع مقاله بیس دقت کنید

قبل از انتخاب موضوع از مقاله بیس ابتدا یک بررسی کلی نسبت به منابع این مقاله داشته باشید. این کار به شما کمک می کند تا بدانید که آیا موضوع مورد نظر منابع کافی دارد یا خیر.

به طور کلی زمانی که می خواهید برای پایان نامه خود یک موضوع از مقاله بیس انتخاب کنید باید علاوه بر بررسی اعتبار علمی این مقاله، از شدنی بودن این موضوع در کشور یا نمونه مورد نظر خود نیز مطمئن شوید. به عنوان مثال اگر در رشته مهندسی یک موضوع انتخاب می کنید، این موضوع باید منطبق با نیازهای روز کشور و دنیا باشد.

بیشتر بخوانید: چگونه یک مقاله کنفرانسی بنویسیم؟

جدیدترین موضوعات پایان نامه تکنولوژی آموزشی

تکنولوژی آموزشی به معنای استفاده از روش های سیستماتیک برای طراحی، اجرا و ارزشیابی فرآیند تدریس و یادگیری بوده و البته اهداف معینی دارد. ارتباط نزدیکی میان تکنولوژی آموزشی و روانشناسی یادگیری و علم تکنولوژی وجود دارد زیرا این مفاهیم به صورت در هم تنیده عمل می کنند. در این مقاله چند موضوع پایان نامه تکنولوژی آموزشی را به شما معرفی می کنیم.

بیشتر بخوانید: چگونه از پایان نامه مقاله استخراج کنیم؟

بدون شک یکی از مهم ترین حوزه های موجود در زمینه آموزش و پرورش، بحث تکنولوژی آموزشی است که نه تنها یک روش مفید برای یادگیری است، بلکه از نظریه های مفید روانشناسی در مورد یادگیری و فرآیند تدریس و همچنین از فناوری های روز دنیا برای آموزش به دانش آموزان و دانشجویان استفاده می کند. در ادامه جدیدترین موضوعات پایان نامه تکنولوژی آموزشی را به شما معرفی می کنیم.

جدیدترین موضوعات پایان نامه تکنولوژی آموزشی

1- بررسی تاثیر روش های مختلف آموزش (حضوری-آنلاین) بر روی یادگیری دانشجویان دانشگاه علم و صنعت ایران

یکی از بزرگترین اتفاقات قرن ما، ورود ابزارهای مفید فناوری به دنیای آموزش است. یکی از این رویدادهای مهم همان آموزش آنلاین می باشد. حال برای یک موضوع پایان نامه می توانید یکی از دانشگاه ها را انتخاب کنید، یک نمونه در آن برگزینید و دو روش حضوری و آنلاین را برای آموزش دروس با استفاده از توزیع پرسشنامه بسنجید. دانشگاه علم و صنعت دارای مرکز آموزش الکترونیکی بوده به همین دلیل گزینه خوبی برای انجام این تحقیق است.

2- بررسی تاثیر استفاده از روش های تکنولوژی آموزشی بر روی پیشرفت تحصیلی دانش آموزان در یکی از مدارس پسرانه تهران

پیشرفت تحصیلی متغیری که شاید در همه حوزه ها با توجه به اهمیت بالایی که دارد با آن برخورد کنید یکی از معیارهای موفقیت روش های آموزشی است. بنابراین شما می توانید ارتباط میان استفاده از روش های تکنولوژی آموزشی با میزان پیشرفت تحصیلی دانش آموزان را بررسی کنید. برای این کار یک پرسشنامه استاندارد نیز وجود دارد.

3- بررسی تاثیر روش آموزش الکترونیکی بر روی یادگیری، انگیزه پیشرفت تحصیلی و مهارت های اجتماعی دانش آموزان در سال تحصیلی 88-89

همانطور که گفته شد پیشرفت تحصیلی با نوع روش آموزش ارتباط دارد حال باید بررسی کنیم که استفاده از تکنولوژی آموزشی چه تاثیری بر روی مهارت های اجتماعی دانش آموزان دارد. این سوالی است که ابتدا باید یک نمونه مناسب برای آن پیدا کنیم، تجزیه و تحلیل آماری بر روی آن انجام دهیم و سپس به آن پاسخ دهیم.

تکنولوژی آموزشی در بسیاری از زیرساخت های کشور ما با چالش مواجه است زیرا ظرفیت یا فرهنگ و توانایی استفاده از روش های تکنولوژی آموزشی وجود ندارد. اولین گام در مسیر از میان برداشتن این چالش ها، مطالعه دقیق آن ها می باشد. بنابراین سعی کنید نمونه های خود را از میان شهرهای محروم انتخاب کنید تا نتایج شما در آینده برای سیاست گذاری های دولت مورد استفاده قرار گیرند.

بیشتر بخوانید: جدیدترین موضوعات پایان نامه روانشناسی خانواده

انواع روش تحقیق در علوم انسانی

به طور کلی استفاده از نوع روش تحقیق در علوم انسانی بستگی به موضوع و زمینه پژوهش دارد. در سال های اخیر موضوعات مختلفی در این زمینه ارائه شده اند و با توجه به نیاز، برای هر یک از این زمینه های پژوهشی یکی از انواع روش تحقیق ابداع و معرفی شده اند. در این مقاله به معرفی انواع روش تحقیق در علوم انسانی پرداخته و در مورد هر یک از این روش ها توضیح خواهیم داد.

بیشتر بخوانید: نکاتی مهمی که در نگارش یک پروپوزال باید رعایت کنید.

همانطور که می دانید موضوع پژوهش یا پروژه شماست که نوع روش تحقیق را تعیین می کند بنابراین این وظیفه شما به عنوان یک محقق است که پس از انتخاب موضوع پژوهش خود، یک روش تحقیق مناسب نیز برای آن انتخاب نمایید. در ادامه انواع روش تحقیق در علوم انسانی و کاربردهای آن ها را بررسی خواهیم کرد.

انواع روش تحقیق در علوم انسانی

روش 1: پژوهش تاریخی (Historical Method)

همانطور که از نام آن پیداست در این روش یک رویدادی را که در گذشته رخ داده مورد بررسی و مطالعه قرار می دهیم. یکی از اصلی ترین کاربردهای روش پژوهش تاریخی در روش تحقیق این است که ما ابتدا مسائل تاریخی را بررسی و ارزیابی کرده و در نهایت یک نتیجه گیری کلی برای وضع حال و کنونی می کنیم.

روش 2: پژوهش تجربی (Experimental Method)

این روش یکی از کارآمدترین و موثرترین روش ها از میان انواع روش تحقیق در علوم انسانی است که به طور کلی برای آزمودن فرضیه ها (Hypothesis Test) مورد استفاده قرار می گیرد. معمولاً در این نوع مطالعات با یک گروه آزمودنی و یک گروه کنترل مواجه هستیم که یک روش (مانند روش درمانی) را روی گروه آزمودنی پیاده کرده و نتایج حاصل از آن را با گروه کنترل مقایسه می کنند.

روش 3: پژوهش توصیفی (Descriptive Method)

در این روش پژوهشی هدف اصلی ما توصیف و تفسیر شرایط و روابط موجود در زمان حال می باشد. روش پژوهشی توصیفی خود دارای انواع گوناگونی است که در ادامه مختصری به هر یک اشاره کرده ایم.

انواع پژوهش توصیفی

  1. پژوهش ارزشیابی

از این روش به منظور ارزش گذاری مزایا و معایب اجتماعی، موثر بودن یا نبودن یک فرآیند، یک محصول یا به طور کلی یک برنامه استفاده می کنیم.

  1. مطالعه موردی

مطالعه موردی به معنای مطالعه دقیق و با جزئیات کامل یک موضوع در طول زمان است. هدف از انجام مطالعه موردی شناخت تمامی متغیرهای دخیل در مطالعه و بررسی نوع ارتباط آن هاست.

  1. مطالعه پیمایشی

نمونه گیری یکی از مصادیق مطالعه پیمایشی است. به این صورت که در این روش هدف ما جمع آوری اطلاعات به صورت مستقیم از گروه یا جامعه ای از افراد است تا بتوانیم اطلاعات نهفته در دل این داده ها را به دست آوریم.

  1. پژوهش پس از وقوع

اصلی ترین هدف این روش بررسی روابط علت و معلولی و پیامدهای مربوط به یک رویداد است. همانطور که از اسم آن پیداست، قصد دارد بعد از روی دادن یک واقعه به بررسی آن بپردازد.

  1. مطالعات همبستگی

مطالعات همبستگی یکی از رایج ترین روش ها در علوم انسانی بوده که روابط میان دو متغیر را بررسی می کند. برای محاسبه میزان همبستگی میان دو متغیر از یک ضریب مشهور به نام ضریب همبستگی استفاده می شود که بین 1- تا 1+ است.

  1. پژوهش تکاملی

جمع آوری اطلاعات دقیق در مورد رشد و تکامل افراد همان پژوهش تکاملی است که عمدتاً به بررسی میزان تغییرات و یا بررسی رشد افراد در طول زمان می پردازد. این روش پژوهشی خود بر دو نوع مطالعات طولی و مطالعات عرضی می باشد.

بیشتر بخوانید: چگونه از پایان نامه مقاله استخراج کنیم؟